Tokyo của ngày nay từng là vùng đất đầm lầy trong quá khứ

Tokyo của ngày nay từng là vùng đất đầm lầy trong quá khứ

Có mấy ai ngờ được rằng Tokyo – một trong những thành phố hàng đầu thế giới ngày nay lại từng được xây dựng lên từ mảnh đất nơi có điều kiện vô cùng tồi tệ đối với sự phát triển đô thị.

Vì sao người ta lại xây dựng thành phố ở đây, và bằng cách nào nó trở thành một đại đô thị của thế giới?

Chúng ta hãy cùng giải mã bí ẩn thú vị này thông qua nội dung lần này!

Tháng 8 năm 1590, Tokugawa Ieyasu – thuộc gia tộc Tokugawa, gia tộc cai trị Nhật Bản trong khoảng 260 năm sau đó – đã chuyển đến Edo, nơi sau này trở thành Tokyo.

Và điều trớ trêu là, cuộc chuyển dời này lại bắt đầu từ… chuyện đi tiểu.

Lúc bấy giờ, người nắm quyền lực lớn nhất Nhật Bản là Toyotomi Hideyoshi, còn Ieyasu khi ấy chỉ là thuộc hạ.

Người ta kể rằng vào một hôm, khi Hideyoshi và Tokugawa Ieyasu đi tiểu cạnh nhau, ngay trong khoảnh khắc đó, một mệnh lệnh chấn động được đưa ra từ Hideyoshi:

• “Hãy chuyển đến Edo và xây dựng một thành phố ở đó.”

Một mệnh lệnh quá đỗi bất ngờ đã được ban ra ngay trong lúc đi tiểu, nhưng Ieyasu không còn lựa chọn nào khác ngoài việc chuyển đến Edo.

Vào thời điểm đó, Ieyasu đang đóng quân tại Mikawa, một vùng đất rất giàu có, nay thuộc một phần tỉnh Aichi. Cuộc điều chuyển đột ngột này thực chất là kế hoạch mà Hideyoshi đã lập ra nhằm ngăn chặn, không để Ieyasu tích lũy thêm quyền lực.

Khi đặt chân đến Edo, Ieyasu vô cùng ngỡ ngàng.

Trước mắt ông là một vùng đầm lầy rộng lớn, lại thường xuyên xảy ra lũ lụt. Trồng trọt thôi cũng đã khó thì nói gì đến xây dựng thành phố tại nơi này.

Việc biến một mảnh đất khắc nghiệt như vậy thành một đô thị lớn đúng là đáng khâm phục, nhưng phải nói rằng khởi đầu của Edo là một sự “trả đũa” chính trị.

Điều đầu tiên cần giải quyết chính là nạn lũ lụt. Ieyasu chú ý đến sông Tone – một con sông lớn chảy vào Edo và gây ra lũ. Ông quyết định chuyển hướng dòng chảy của con sông này ra khỏi đất Edo.

Một công trình quy mô khổng lồ được thực hiện. Sau 50 năm, dự án này đã thành công, dòng sông Tone được bẻ hướng, không còn đổ vào Edo mà chảy thẳng ra biển.

Đồng thời, Edo dẫn nước vào từ những tuyến khác với quy mô được kiểm soát, nhờ đó ngăn chặn lũ lụt hiệu quả.

Khi lũ được khống chế, đầm lầy biến mất, và nông nghiệp bắt đầu phát triển.

Về sau, con cháu gia tộc Tokugawa – những người kế vị Ieyasu sau này – cũng là những bậc thầy trong việc quản lý và sử dụng nước.

Thành phố Edo tiếp tục mở rộng, dân cư đông đúc, số lượng nhà cửa cũng tăng theo. Tuy nhiên, vào thời đó, nhà cửa chủ yếu được xây từ gỗ.

Vào mùa đông, Edo cực kỳ khô hanh, khiến hỏa hoạn rất dễ xảy ra. Trong một thành phố mà nhà gỗ san sát, chỉ cần một đám cháy là cả khu vực có thể bị thiêu rụi.

Để đối phó, người ta đã đào những con kênh nhỏ chia cắt từng khu đất, nhằm ngăn lửa lan rộng.

Nhờ đó, trong thời kỳ Edo, thành phố này đã phát triển thành đô thị lớn nhất thế giới, với dân số còn vượt cả Paris và London.

Sự mở rộng đô thị vẫn tiếp tục.

Mặc dù Edo là thành phố có lượng rác thải ít hơn nhiều so với các đô thị khác trên thế giới, nhưng rác vẫn được thải ra với số lượng lớn. Tuy nhiên, người Edo đã tận dụng rác để lấn biển, tạo ra đất mới.

Phần lớn đất đai ở các quận Koto và Minato ngày nay được hình thành theo cách này. Xét về bản chất, đây cũng là một ví dụ khác của việc chinh phục nước để mở rộng đất đai.

Thời gian trôi qua, Edo trở thành Tokyo. Đất ở những khu vực từng là đất lấn biển nay đã ổn định về địa chất và phát triển mạnh mẽ.

Thậm chí những nơi như khu trung tâm thương mại Shimbashi, hay khu chung cư cao tầng Toyosu ngày nay, trước đây vốn dĩ đều từng là vùng biển.

Tokyo là thành phố phát triển nhờ việc kiểm soát nguồn nước. Mà nghĩ lại thì, nguồn cơn mọi việc bắt đầu từ một lần đi tiểu, cũng có liên quan tới “nước”.

Nên biết đâu được đó là duyên hay vận mệnh đã được sắp đặt từ trước của một vùng đất và những nhân vật lịch sử có liên quan?

Tác giả: Abe Kengo