Bài quốc ca khiến cả thế giới lặng im tại Olympic
Bài quốc ca khiến cả thế giới lặng im tại Olympic
Quý vị có biết quốc ca của Nhật Bản, ca khúc có tên 君が代 (Kimigayo) không ạ?
Đối với những ai đã từng nghe qua, thì không biết là Quý vị có ấn tượng như thế nào về bài hát này?
Dù hát trọn vẹn, bài chỉ kéo dài khoảng 1 phút.
Xét về thời lượng biểu diễn thì quốc ca ngắn nhất thế giới là của Uganda, nhưng nếu tính theo số ký tự, Kimigayo chính là bài quốc ca ngắn nhất thế giới, chỉ có 32 chữ.
Giai điệu của bài này có phần trầm và buồn. Vì thế, nhiều người cho rằng nó không hợp với không khí chúc mừng trong lễ trao huy chương Olympic.
Tuy nhiên, tại Thế vận hội mùa đông năm 2026 tổ chức ở Milan, người ta nói rằng khi quốc ca Nhật vang lên, cả khán phòng đã lặng im.
Lý do khiến mọi người im lặng chính là bởi một sáng kiến mới tại Thế vận hội:
Khi quốc ca được phát, lời bài hát được hiển thị bản dịch sang tiếng Ý và tiếng Anh.
Trước tiên, xin mời Quý vị cùng xem qua lời gốc quốc ca:
“君が代は
千代に八千代に
さざれ石の
巌となりて
苔のむすまで”
Lời bài hát sử dụng Nhật ngữ cổ, nên có thể sẽ khá khó hiểu ngay cả đối với những người hiểu tiếng Nhật. Nên tôi xin phép được giải thích, nếu diễn đạt theo cách hiện đại thì lời bài hát mang ý nghĩa:
“あなたが生きているこの時代が
千年も万年もの間
それは小さな石が大きく丈夫な石となるまで
そしてそこに苔が生えるまで長く栄えていきますように”
Tạm dịch:
“Mong cho thời đại bạn đang sống
sẽ kéo dài hàng ngàn, hàng vạn năm.
Cho đến khi những viên đá nhỏ kết lại thành tảng đá lớn vững chắc,
và rêu phủ xanh trên đó –
mong rằng sự thịnh vượng ấy sẽ kéo dài mãi.”
Bài hát được sáng tác từ thời rất xa xưa đến mức không rõ tác giả, nhưng nội dung được cho là một lời chúc dành cho người mình yêu – giống như một bức thư tình.
Dù chỉ với 32 chữ ngắn ngủi, người ta có thể cảm nhận được tình cảm sâu sắc dành cho đối phương.
Ở các quốc gia khác, quốc ca thường là những bài hát hào hùng về lịch sử chiến tranh và độc lập. Giai điệu vì thế cũng hùng tráng và mạnh mẽ, rất phù hợp với lễ trao huy chương Olympic.
Trong khi đó, Nhật Bản lại là một quốc gia hiếm hoi dùng “bức thư tình” làm quốc ca.
Nếu không hiểu ý nghĩa của ca từ, nhiều người sẽ có những nhận xét đại loại như:“Sao bài này buồn vậy?”, “Sao đơn giản quá?”, “Sao lại ngắn thế?”…
Nhưng lần này, khi hiểu ý nghĩa qua bản dịch, khán giả đã lặng im xúc động.
Nếu chưa từng nghe qua bài quốc ca đầy ý nghĩa này, Quý vị có thể tìm kiếm trên YouTube hoặc các trang web khác.
Hãy thử nghe để có thể cảm nhận bài hát này một cách sâu sắc hơn, Quý vị nhé!
Dưới đây là một vài kiến thức thú vị về bài hát, tôi xin phép được chia sẻ thêm.
Thật ra Kimigayo chỉ chính thức được luật hóa thành quốc ca vào năm 1999.
Dù trước đó đã được sử dụng từ lâu nhưng chưa được chính thức công nhận bằng luật. Do đó, ca khúc này chỉ trở thành quốc ca chính thức cách đây 27 năm.
Giai điệu hoàn chỉnh được hoàn thành năm 1880 bởi một người Nhật. Nhưng thực tế bản nhạc đầu tiên lại do một người Anh soạn năm 1869, sau đó người Nhật chỉnh sửa hoàn thiện.
Không biết là tác giả đã viết ra bài hát này trong một bối cảnh như thế nào, nhưng có lẽ người ấy đã gửi gắm rất nhiều những tâm tư và tình cảm vào ca khúc. Và Nhật Bản của hàng ngàn, hàng vạn năm sau hiện lên trong mắt người ấy, có lẽ chính là bối cảnh của Nhật Bản ngày hôm nay.
Quốc ca Nhật Bản – lời chúc đặc biệt đầy yêu thương.
Giờ đây, khi đã hiểu rõ về ý nghĩa từng ca từ, hãy thử nghe lại và cảm nhận Quý vị nhé! Chắc hẳn Quý vị sẽ có thêm trải nghiệm tuyệt vời cảm nhận khác hẳn so với trước đây.
Tác giả: Abe Kengo
Biên dịch: Lê Phương Kỳ
